گشتن
Persian
Etymology
From Middle Persian [Book Pahlavi needed] (gltyt /gardēd/), from Proto-Iranian *gártati (“to turn”), possibly a merger with *gárati (“to turn, wind”) and *wártati (“to turn”), from Proto-Indo-European *wert- (“to turn”).[1]
Pronunciation
- (Classical Persian): IPA(key): /ɡaʃtan/
- (Dari): IPA(key): /ɡaʃtan/
- (Iranian Persian): IPA(key): /ɡæʃtæn/
- (Tajik): IPA(key): /ɡaʃtan/
Verb
| Dari | گشتن |
|---|---|
| Iranian Persian | |
| Tajik | гаштан (gaštan) |
گشتن • (gaštan), present stem گرد (gard)
- (intransitive) to rotate, turn, revolve, spin (to move around an axis)
- Synonyms: چرخیدن (čarxidan), گردیدن (gardidan)
- به دور خود گشتن
- be dowr-e xod gaštan
- to turn, spin (around)
- زمین به طور مداوم به دور خود می‌گردد.
- zamin be tur-e modâvem be dowr-e xod mi-gardad
- The Earth is constantly spinning.
- زمین یک بار در هر بیست و چهار ساعت به دور خود می‌گردد.
- zamin yek bâr dar har bist-o-čahâr sâ'at be dowr-e xod mi-gardad
- The Earth revolves once every 24 hours.
- (intransitive) to spin (to rotate or turn around quickly)
- (intransitive) to circulate (to move in a circuit, for example blood, air)
- Synonyms: گردیدن (gardidan), در گردش بودن (dar gardeš budan)
- هوا در فضای خانه می‌گردد. ― havâ dar fazâ-ye xâne mi-gardad ― The air is circulating around the house (space).
- (intransitive) to circle (to travel in a circle or circles)
- (intransitive) to walk around, have a walk around
- to become, to be changed
Conjugation
| infinitive | گشتن (gaštán) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| stem | present | گرد (gard) | ||||||
| past | گشت (gašt) | |||||||
| participle | present | گردنده (gardandé) | ||||||
| past | گشته (gašté) | |||||||
| singular | plural | |||||||
| 1st person | 2nd person | 3rd person | 1st person | 2nd person | 3rd person | |||
| indicative | aorist | گردم (gárdam) |
گردی (gárdi) |
گردد (gárdad) |
گردیم (gárdim) |
گردید (gárdid) |
گردند (gárdand) | |
| present (imperfect) | میگردم (mí-gardam) |
میگردی (mí-gardi) |
می‌گردد (mí-gardad) |
میگردیم (mí-gardim) |
میگردید (mí-gardid) |
میگردند (mí-gardand) | ||
| present progressive | دارم میگردم (dấram mí-gardam) |
داری میگردی (dấri mí-gardi) |
دارد می‌گردد (dấrad mí-gardad) |
داریم میگردیم (dấrim mí-gardim) |
دارید میگردید (dấrid mí-gardid) |
دارند میگردند (dấrand mí-gardand) | ||
| present perfect | گشته‌ام (gašté-am) |
گشته‌ای (gašté-i) |
گشته است (gašté ast) |
گشته‌ایم (gašté-im) |
گشته‌اید (gašté-id) |
گشته‌اند (gašté-and) | ||
| past | گشتم (gáštam) |
گشتی (gášti) |
گشت (gašt) |
گشتیم (gáštim) |
گشتید (gáštid) |
گشتند (gáštand) | ||
| past (imperfect) | می‌گشتم (mí-gaštam) |
می‌گشتی (mí-gašti) |
می‌گشت (mí-gašt) |
می‌گشتیم (mí-gaštim) |
می‌گشتید (mí-gaštid) |
می‌گشتند (mí-gaštand) | ||
| past progressive | داشتم می‌گشتم (dấštam mí-gaštam) |
داشتی می‌گشتی (dấšti mí-gašti) |
داشت می‌گشت (dâšt mí-gašt) |
داشتیم می‌گشتیم (dấštim mí-gaštim) |
داشتید می‌گشتید (dấštid mí-gaštid) |
داشتند می‌گشتند (dấštand mí-gaštand) | ||
| pluperfect | گشته بودم (gašté búdam) |
گشته بودی (gašté búdi) |
گشته بود (gašté bud) |
گشته بودیم (gašté búdim) |
گشته بودید (gašté búdid) |
گشته بودند (gašté búdand) | ||
| future | خواهم گشت (xâhám gašt) |
خواهی گشت (xâhí gašt) |
خواهد گشت (xâhád gašt) |
خواهیم گشت (xâhím gašt) |
خواهید گشت (xâhíd gašt) |
خواهند گشت (xâhánd gašt) | ||
| subjunctive | present | بگردم (bégardam) |
بگردی (bégardi) |
بگردد (bégardad) |
بگردیم (bégardim) |
بگردید (bégardid) |
بگردند (bégardand) | |
| past | گشته باشم (gašté bấšam) |
گشته باشی (gašté bấši) |
گشته باشد (gašté bấšad) |
گشته باشیم (gašté bấšim) |
گشته باشید (gašté bấšid) |
گشته باشند (gašté bấšand) | ||
| imperative | بگرد (bégard) |
بگردید (bégardid) |
||||||
| infinitive | گشتن (gaštán) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| stem | present | گرد (gard) | ||||||
| past | گشت (gašt) | |||||||
| participle | present | گردنده (gardandé) | ||||||
| past | گشته (gašté) | |||||||
| singular | plural | |||||||
| 1st person | 2nd person | 3rd person | 1st person | 2nd person | 3rd person | |||
| indicative | aorist | گردم (gárdam) |
گردی (gárdi) |
گرده (gárde) |
گردیم (gárdim) |
گردین (gárdin) |
گردن (gárdan) | |
| present (imperfect) | میگردم (mí-gardam) |
میگردی (mí-gardi) |
میگرده (mí-garde) |
میگردیم (mí-gardim) |
میگردین (mí-gardin) |
میگردن (mí-gardan) | ||
| present progressive | دارم میگردم (dấram mí-gardam) |
داری میگردی (dấri mí-gardi) |
داره میگرده (dấre mí-garde) |
داریم میگردیم (dấrim mí-gardim) |
دارین میگردین (dấrin mí-gardin) |
دارن میگردن (dấran mí-gardan) | ||
| present perfect | گشته‌ام (gaštám) |
گشته‌ای (gaští) |
گشته (gašté) |
گشته‌ایم (gaštím) |
گشته‌این (gaštín) |
گشته‌ان (gaštán) | ||
| past | گشتم (gáštam) |
گشتی (gášti) |
گشت (gášt) |
گشتیم (gáštim) |
گشتین (gáštin) |
گشتن (gáštan) | ||
| past (imperfect) | می‌گشتم (mí-gaštam) |
می‌گشتی (mí-gašti) |
می‌گشت (mí-gašt) |
می‌گشتیم (mí-gaštim) |
می‌گشتین (mí-gaštin) |
می‌گشتن (mí-gaštan) | ||
| past progressive | داشتم می‌گشتم (dấštam mí-gaštam) |
داشتی می‌گشتی (dấšti mí-gašti) |
داشت می‌گشت (dấšt mí-gašt) |
داشتیم می‌گشتیم (dấštim mí-gaštim) |
داشتین می‌گشتین (dấštin mí-gaštin) |
داشتن می‌گشتن (dấštan mí-gaštan) | ||
| pluperfect | گشته بودم (gašté búdam) |
گشته بودی (gašté búdi) |
گشته بود (gašté bud) |
گشته بودیم (gašté búdim) |
گشته بودین (gašté búdin) |
گشته بودن (gašté búdan) | ||
| subjunctive | present | بگردم (bégardam) |
بگردی (bégardi) |
بگرده (bégarde) |
بگردیم (bégardim) |
بگردین (bégardin) |
بگردن (bégardan) | |
| past | گشته باشم (gašté bấšam) |
گشته باشی (gašté bấši) |
گشته باشه (gašté bấše) |
گشته باشیم (gašté bấšim) |
گشته باشین (gašté bấšin) |
گشته باشن (gašté bấšan) | ||
| imperative | بگرد (bégard) |
بگردین (bégardin) |
||||||
Derived terms
- دنبال ... گشتن (donbâl-e ... gaštan)
- برگشتن (bargaštan)
- گشت (gašt)
- گشت زدن (gašt zadan)
Related terms
- گردیدن (gardidan)
References
- Cheung, Johnny (2007), “*gart”, in Etymological Dictionary of the Iranian Verb (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 2), Leiden, Boston: Brill, →ISBN, pages 110-111
This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.